Қазақстандық банктер артық ақшаны Ұлттық банкке салып, тәуекелсіз пайыздық табыс алатын мүмкіндіктен айырылды. Реттеуші бұл схеманың жұмысын тоқтатты, деп хабарлайды Zhaiyqmedia ақпарат агенттігі.
Ұлттық банк төрағасы Тимур Сүлейменовтің айтуынша, екінші деңгейлі банктер ұзақ уақыт бойы артық қаражатын реттеушінің ноталары мен депозиттеріне орналастырып, ешқандай тәуекелсіз әрі салықсыз пайда көріп келген.
«Банктер ақшаны Ұлттық банкте ұстамай, нақты экономикаға бағыттауы керек. Олардың тәуекелсіз пайда табуы — дұрыс емес», — деп атап өтті Ұлттық банк басшысы.
Осы мақсатта Ұлттық банк ең төменгі резервтік талаптарды (ЕТРТ) кезең-кезеңімен арттырады. Енді банктер артық ақшаны пайызсыз ұстауға мәжбүр болады.
ЕТРТ қалай өседі:
2025 жылдың шілдесінен бастап теңгедегі резерв талабы 1,3%-дан 3,5%-ға, ал шетел валютасында 2,5%-дан 10%-ға дейін көтеріледі.
Ал 2026 жылдың сәуір-қыркүйек айларында бұл көрсеткіштер одан да жоғарылайды: теңге үшін – 5%, валюта үшін – 15%.
Реттеуші банктерді несиелендіруге ынталандыру үшін уақытша жеңілдік те қарастырған. Егер банк бизнеске несие беруді немесе бағалы қағаздарға инвестицияны 20%-ға арттырса, валюталық резерв талабы 12% деңгейінде сақталады. Алайда бұл жеңілдік 2026 жылдың қыркүйегінде толығымен күшін жояды.
